Zwarte maan op 31 augustus 2027: de tweede nieuwe maan van augustus.

Op dinsdagavond 31 augustus 2027 gebeurt er aan de hemel iets wat niemand kan zien. Om 19:41 staat de maan precies tussen de aarde en de zon, met zijn onverlichte kant naar ons toe. Nieuwe maan dus, en dat is op zich niets bijzonders: het gebeurt elke 29,5 dagen. Bijzonder is dat het de tweede keer die maand is. De eerste nieuwe maan van augustus 2027 viel op maandag 2 augustus, en die tweede, vlak voor het einde van de maand, heet in de volksmond een zwarte maan.

Dit artikel legt uit wat een zwarte maan is en waarom 2027 er een heeft, wat je die avond kunt zien (spoiler: niet de maan, maar wel een hoop andere dingen), wat mensen er spiritueel aan verbinden, en waarom die eerste nieuwe maan van 2 augustus eigenlijk de spannendere van de twee is.

Wat is een zwarte maan? Drie definities

Net als de blauwe maan is de zwarte maan geen begrip uit de sterrenkunde. Het is een kalendernaam, bedacht als spiegelbeeld van de blauwe maan: waar die de tweede volle maan in een maand aanduidt, staat de zwarte maan voor de tweede nieuwe maan. Omdat er geen officiële instantie over gaat, circuleren er meerdere definities naast elkaar.

1. De kalenderdefinitie: twee nieuwe manen in één maand. Dit is de gangbare betekenis en de definitie die op 31 augustus 2027 van toepassing is. Het kan alleen als de eerste nieuwe maan op de eerste of tweede dag van de maand valt, zodat er nog 29,53 dagen achteraan passen. Gemiddeld gebeurt dat ongeveer eens in de 32 maanden, dus grofweg eens in de twee à drie jaar.
2. De seizoensdefinitie: de derde nieuwe maan in een seizoen met vier. Een astronomisch seizoen telt normaal drie nieuwe manen. Af en toe passen er vier in, en dan wordt de derde een zwarte maan genoemd, precies zoals bij de seizoensblauwe maan. Dit komt ongeveer eens in de 33 maanden voor.
3. Februari zonder nieuwe maan. Februari is met 28 dagen korter dan een maancyclus en kan daardoor als enige maand zonder nieuwe maan (of zonder volle maan) blijven. Ook zo’n lege februari wordt soms een zwarte maan genoemd; januari en maart hebben dan allebei twee nieuwe manen.

In de astrologie bestaat daarnaast nog de “Zwarte Maan Lilith”, maar dat is iets heel anders: een rekenpunt in de maanbaan, niet een maanfase. Verwar de twee niet.

Waarom 2027 dertien nieuwe manen telt

Een maancyclus, van nieuwe maan tot nieuwe maan, duurt gemiddeld 29 dagen, 12 uur en 44 minuten. Twaalf cycli zijn samen zo’n 354 dagen, elf dagen korter dan een kalenderjaar. Die elf dagen schuiven elk jaar op, en zo nu en dan valt de eerste nieuwe maan zó vroeg in januari dat er aan het eind van december nog een dertiende bij past.

2027 is zo’n jaar. De eerste nieuwe maan valt op donderdag 7 januari om 21:25, en daarna volgen ze elkaar op: 6 februari, 8 maart, 7 april, 6 mei, 4 juni, 4 juli, 2 augustus, 31 augustus, 30 september, 29 oktober, 28 november en 27 december. Dertien in totaal, en ergens moet die extra maan een maand delen. In 2027 is dat augustus: nieuwe maan op maandag 2 augustus om 12:05 en opnieuw op dinsdag 31 augustus om 19:41, met 29 dagen en ruim 7 uur ertussen. De hele reeks staat in de nieuwemaankalender 2027.

Het aardige is dat 2027 daarmee wél een zwarte maan heeft, maar géén kalenderblauwe maan: de twaalf volle manen verdelen zich keurig één per maand. Voor de volle manen is 2027 een gewoon jaar; voor de nieuwe manen een jaar met een extraatje.

Wat zie je bij een zwarte maan? Niets, en juist daarom veel

De eerlijke waarheid: van de zwarte maan zelf zie je helemaal niets. Bij nieuwe maan staat de maan overdag naast de zon aan de hemel en gaat hij ongeveer tegelijk met de zon onder. De kant die naar ons toe wijst krijgt geen zonlicht. Wie op de avond van 31 augustus 2027 naar buiten loopt om “de zwarte maan te zien”, kijkt naar een lege hemel.

Maar een lege hemel is voor sterrenkijkers juist het mooiste wat er is. Zonder maanlicht wordt de nacht zo donker als hij op jouw plek kan worden, en eind augustus is dat in Nederland weer echt donker: de zomerse schemering die in juni en juli de hele nacht blijft hangen, is dan voorbij. Drie dingen maken de nachten rond 31 augustus 2027 de moeite waard.

De melkweg. Eind augustus staat de zomerse melkweg ’s avonds hoog in het zuiden, van de Zwaan boven je hoofd naar de Boogschutter laag boven de horizon. Vanuit een stad zie je er weinig van, maar vanaf de Waddeneilanden, de Veluwe of een donker stuk polder is hij bij nieuwe maan een lichtende band die je met het blote oog kunt volgen.

Jupiter. Op precies dezelfde dag, dinsdag 31 augustus 2027, staat Jupiter in oppositie: recht tegenover de zon, op zijn kleinste afstand tot de aarde en op zijn helderst van het jaar. De planeet komt op bij zonsondergang en blijft de hele nacht zichtbaar. Met een gewone verrekijker zie je de vier grote manen als kleine lichtpuntjes op een rij naast de planeet. Dat de maan die nacht zelf ontbreekt, maakt Jupiter alleen maar opvallender.

De sikkel. Twee, drie dagen na nieuwe maan verschijnt laag in het westen, vlak na zonsondergang, een flinterdunne maansikkel. Dat is het eerste zichtbare begin van de nieuwe cyclus en volgens veel mensen het mooiste maanmoment van de maand. Zoek hem vanaf donderdag 2 of vrijdag 3 september laag boven de westelijke horizon, met eventueel het asgrauwe schijnsel op het onverlichte deel.

Een zwarte maan is de enige maan die je bewust gaat zoeken om hem níét te zien: het is de donkerste hemel die augustus te bieden heeft.

De andere nieuwe maan van augustus: de eclipsdag van 2 augustus

De zwarte maan trekt de aandacht vanwege zijn naam, maar de eerste nieuwe maan van augustus 2027 is sterrenkundig veel interessanter. Op maandag 2 augustus om 12:05 is de maan nieuw in het teken Leeuw, en één minuut later, om 12:06, is het maximum van een totale zonsverduistering. De maan schuift dan niet alleen tussen de aarde en de zon, maar precies voor de zon langs.

De totaliteitsbaan loopt van Zuid-Spanje over Noord-Afrika naar Egypte, en verder over het Arabisch Schiereiland. Bij Luxor duurt de totale fase ruim zes minuten, en dat maakt dit de langste totale zonsverduistering op goed bereikbaar land van deze hele eeuw. In Nederland is de verduistering gedeeltelijk: een deel van de zon wordt rond het middaguur door de maan bedekt. Dat zie je alleen veilig met een eclipsbril of via projectie, nooit met het blote oog.

Hoe dat er in Nederland uitziet, wanneer het begint en eindigt, en waar je naartoe kunt voor de totale fase, lees je in het uitgebreide artikel over de zonsverduistering van 2 augustus 2027. De pagina van de nieuwe maan van augustus 2027 heeft de exacte tijden van die dag.

Dat beide bijzondere nieuwe manen in dezelfde maand vallen is toeval, maar wel een mooi toeval: een maand die begint met een maan die pal voor de zon schuift en eindigt met een maan die je nergens kunt vinden.

Wat betekent een zwarte maan spiritueel?

Voor veel mensen is de nieuwe maan een vast moment in de maand om stil te staan bij wat ze willen beginnen. De volle maan hoort dan bij loslaten en terugkijken, de nieuwe maan bij zaaien en vooruitkijken. Een zwarte maan, een tweede nieuwe maan in dezelfde maand, wordt in die traditie gezien als een extra kans: een herkansing voor de intenties van 2 augustus, of een moment met net iets meer gewicht omdat het zeldzaam is.

Een nuchtere kanttekening hoort daarbij. Er is geen bewijs dat de maan iets doet met je plannen, je stemming of je kansen, en een tweede nieuwe maan in een maand is niets anders dan een gevolg van het feit dat onze maanden 30 of 31 dagen tellen en een maancyclus 29,5. Wat wél werkt, is het vaste moment zelf: even gaan zitten, opschrijven wat je de komende weken wilt, en dat na een maand teruglezen. De maan is daarbij de wekker, niet de oorzaak.

Wie de zwarte maan van 2027 daarvoor wil gebruiken, kan het klein houden:

• Pak op de avond van 31 augustus de intenties van 2 augustus erbij en kijk eerlijk wat ervan terecht is gekomen.
• Formuleer één ding, niet tien, voor de vier weken tot de nieuwe maan van 30 september.
• Ga daarna naar buiten. Een intentie zetten onder een donkere hemel met Jupiter erboven is een beter ritueel dan welke app ook.

Een stap-voor-stap-aanpak, met voorbeelden van hoe je een intentie concreet maakt, staat in het artikel over intenties zetten bij nieuwe maan.

De zwarte maan van 2027 in je agenda

Samengevat voor wie het wil plannen. De zwarte maan is op dinsdag 31 augustus 2027 om 19:41 Nederlandse tijd, in het teken Maagd. Op de pagina van de zwarte maan van 31 augustus 2027 staan de exacte gegevens, de zonnetijden van die dag en de eerstvolgende sikkel.

De nachten van zondag 29 augustus tot en met donderdag 2 september zijn de donkerste van de maand: geen maanlicht, of pas heel laat een dunne sikkel. Ga in die nachten voor de melkweg naar een donkere plek, en kijk vanaf zonsondergang naar het oosten voor Saturnus, die eind augustus al rond tien uur ’s avonds opkomt en tot in de ochtend te volgen is; op 18 oktober staat hij in oppositie. Meer donkere nachten en de meteorenzwermen van 2027 staan in de beste nachten om sterren te kijken in 2027; alle planeetstanden op datum in de kosmische kalender.

Daarna draait de cyclus gewoon door. De volgende nieuwe maan is op donderdag 30 september om 04:36, en daartussen, op donderdag 16 september, staat de Oogstmaan vol aan de hemel. Twee manen in één maand: het klinkt zeldzaam, en dat is het ook een beetje, maar het is vooral een mooie aanleiding om een week lang wat vaker naar boven te kijken.